Termin, od którego można liczyć odsetki - ubezpieczenie OC posiadacza pojazdu

  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2005 roku, sygn. akt I CK 7/05, niepublikowany

    Ciążący na zakładzie ubezpieczeń obowiązek terminowego świadczenia zależy od spełnienia dodatkowych przesłanek dotyczących współdziałania poszkodowanego, w tym zwłaszcza zgłoszenia roszczenia, oraz obiektywnych możliwości ustalenia okoliczności koniecznych do ustalenia odszkodowania. 

    Zobowiązanie do zapłaty zadośćuczynienia pieniężnego, przewidzianego w art. 445 k.c., ma charakter bezterminowy, stąd też o przekształceniu go w zobowiązanie terminowe decyduje wierzyciel przez wezwanie dłużnika do wykonania. Nie ma przy tym znaczenia, że przyznanie zadośćuczynienia jest fakultatywne i zależy od uznania sądu oraz poczynionej przez niego oceny konkretnych okoliczności danej sytuacji, poszkodowany bowiem może skierować roszczenie o zadośćuczynienie bezpośrednio do osoby ponoszącej odpowiedzialność deliktową wynikającą ze skutków wypadku komunikacyjnego. 

    Na rozmiar krzywdy, a w konsekwencji wysokość zadośćuczynienia, składają się cierpienia fizyczne i psychiczne, których rodzaj, natężenie i czas trwania należy każdorazowo określić w okolicznościach konkretnej sprawy. Mierzenie krzywdy wyłącznie stopniem uszczerbku na zdrowiu stanowiłoby niedopuszczalne uproszczenie nieznajdujące oparcia w treści art. 445 § 1 k.c. Nadmienić też trzeba, że kwoty zadośćuczynienia zasądzane w innych sprawach mogą stanowić jedynie wskazówkę dla sądu rozpoznającego daną sprawę, natomiast w żadnym stopniu sądu tego nie wiążą.


  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2002 roku, sygn. akt V CKN 1331/00, niepublikowany

    Zakład ubezpieczeń odpowiadający za sprawcę wypadku komunikacyjnego z tytułu odpowiedzialności cywilnej dopuszcza się zwłoki, jeżeli nie spełnia świadczenia na rzecz poszkodowanego w terminie 30 dni, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o wypadku.


  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2005 r., sygn. akt I CK 7/05, niepublikowany

    Ciążący na zakładzie ubezpieczeń obowiązek terminowego świadczenia zależy od spełnienia dodatkowych przesłanek dotyczących współdziałania poszkodowanego, w tym zwłaszcza zgłoszenia roszczenia, oraz obiektywnych możliwości ustalenia okoliczności koniecznych do ustalenia odszkodowania.


  • Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt VI C 1511/06, niepublikowany

    Odsetki od kwoty należności głównej zostały przez Sąd naliczone od dnia 21 listopada 2001r., bowiem zgodnie z art. 817 § 1 k.p.c. zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o szkodzie, co więc za tym idzie, dnia następującego po dniu, w którym upływał 30 - dniowy termin. Skoro więc szkoda zgłoszona została dnia 19 listopada 2001 r. (zgłoszenie szkody znajdujące się w aktach szkody), to dniem wymagalności odsetek będzie więc dzień 20 listopada 2001 r. zatem od dnia następnego pozwany pozostawał w zwłoce co do spełnienia świadczenia.


  • Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 1995 r., sygn. III CZP 69/95, opubl. OSNC 1995/10/144

    Zakład ubezpieczeń odpowiadający za sprawcę wypadku komunikacyjnego z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej dopuszcza się zwłoki, jeżeli nie spełnia świadczenia na rzecz poszkodowanego w terminie 30 dni, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o wypadku. Jeżeli poszkodowany wezwał wcześniej sprawcę wypadku do zapłaty odszkodowania, który jednak świadczenia nie spełnił, wówczas zakład ubezpieczeń dopuszcza się zwłoki od daty tego wezwania.


  • Wyrok Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt III Ca 417/08, niepublikowany

    Termin spełnienia świadczenia wyznacza przede wszystkim treść zobowiązania. Termin ten może też wynikać z właściwości zobowiązania. Jeżeli nie można go oznaczyć według pierwszego lub drugiego kryterium, to wówczas zobowiązanie ma charakter bezterminowy. O przekształceniu takiego zobowiązania w zobowiązanie terminowe decyduje wierzyciel przez wezwanie dłużnika do wykonania. Czyni to zatem bezpodstawnym zarzut skarżącego o rzekomo konstytutywnym charakterze wyroku zasądzającego zadośćuczynienie.


  • Wyrok Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt III Ca 466/08, niepublikowany

    Obowiązek zaspokojenia roszczenia o zadośćuczynienie z tytułu uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, nie staje się wymagalny dopiero z datą wydania uwzględniającego to roszczenie wyroku sądowego, lecz z chwilą wezwania dłużnika do jego zaspokojenia /art. 455 k.c./. W przypadku zaś, gdy odpowiedzialność za wyrządzoną przez sprawcę szkodę ponosi zakład ubezpieczeń, ma on obowiązek spełnić świadczenie w ciągu trzydziestu dni od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku / art. 817 § 1 k.c. /, chyba że wyjaśnienie w powyższym terminie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela albo wysokości świadczenia okaże się niemożliwe, w takim przypadku, jak stanowi § 2 art. 817 k.c., świadczenie powinno być spełnione w ciągu 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe.


  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 lipca 1999 r., sygn. III CKN 315/98, opubl. OSNC 2000/2/31, Biul.SN 1999/10/6, M.Prawn. 1999/12/44, Pr.Gosp. 2000/1/1

    Świadczenia odszkodowawcze zakładu ubezpieczeń są terminowe. Zakład nie pozostaje jednak w opóźnieniu co do kwot nie objętych jego "decyzją", jeżeli poszkodowany po jej otrzymaniu lub wcześniej nie określi kwotowo swego roszczenia.


  • Wyrok z dnia 16 lipca 2004 r. Sąd Najwyższy I CK 83/2004, opubl. M.Prawn. 2004/16/726
    Opóźnienie świadczenia odszkodowawczego następuje, jeżeli dłużnik nie spełni świadczenia niezwłocznie po wezwaniu go przez wierzyciela i od tej chwili należą się wierzycielowi odsetki bez względu na to z jakiej daty ceny są podstawą ustalenia wysokości odszkodowania.

  • Wyrok z dnia 30 października 2003 r. Sąd Najwyższy IV CK 130/2002
    W razie ustalenia wysokości zadośćuczynienia według stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy uzasadnione jest przyznanie odsetek dopiero od chwili wyrokowania.

  • Wyrok z dnia 1 października 2003 r. Sąd Najwyższy II CK 67/2002
    Wierzycielowi nie należą się odsetki od chwili ogłoszenia upadłości tylko wówczas, gdy żąda zaspokojenia z funduszów masy, może ich natomiast dochodzić od upadłego po zakończeniu postępowania upadłościowego.

     Odszkodowanie to powinno zostać wypłacone niezwłocznie po uzyskaniu informacji o istnieniu i zakresie uzasadnionych wierzytelności poszkodowanych wobec upadłego zakładu ubezpieczeń, tj. po otrzymaniu akt szkody tego zakładu.

  • Wyrok z dnia 7 sierpnia 2003 r. Sąd Najwyższy IV CKN 372/2001
    1. Zasądzenie odszkodowania według cen z chwili wyrokowania może uzasadniać przyznanie odsetek od tej daty. Przewidziana w art. 363 § 2 k.c. zasada zasądzania odszkodowania według cen z daty ustalenia odszkodowania nie wyłącza w tej materii innych rozwiązań.

    2. Roszczenie o odsetki za opóźnienie jest oparte na podstawie faktycznej i prawnej, odrębnej od podstawy należności głównej, dlatego odsetki za opóźnienie z powodu nieterminowej zapłaty świadczenia głównego bezpośrednio nie wpływają na ekwiwalentność świadczeń. Świadczenie uzyskane w wyniku realizacji roszczenia o odsetki za opóźnienie (art. 481 § 1 k.c.) nie powiększa wartości należności głównej i tym samym wprost jej nie waloryzuje. Z tego względu trafna jest konkluzja, że waloryzacja nawet należności głównej nie wyłącza żądania zasądzenia odsetek.

    3. Jeżeli dłużnik nie płaci odszkodowania w terminie, wierzyciel nie ma możliwości czerpania korzyści z należnego mu świadczenia pieniężnego. Doznany przez niego z tego względu uszczerbek powinien być pokryty przez przyznanie mu odsetek za opóźnienie. Innymi słowy, odszkodowanie w rozmiarze, w jakim ono należy się wierzycielowi w terminie, w którym ma je zapłacić, powinno być w zasadzie oprocentowane od tego dnia.

  • Wyrok z dnia 22 lutego 2001 r. Sąd Najwyższy II CKN 404/2000
    Przepis art. 481 § 1 k.c. przewiduje uprawnienie dla wierzyciela do żądania odsetek za czas opóźnienia. Orzeczenie uwzględniające na podstawie art. 3581 § 3 k.c. żądanie o zwaloryzowanie świadczenia ma znaczenie konstytutywne. Dlatego też nie ulega wątpliwości, że stan opóźnienia względem zmienionej wysokości świadczenia pieniężnego może powstać dopiero od daty tego orzeczenia.

  • Wyrok z dnia 15 lutego 2001 r. Sąd Najwyższy II CKN 386/2000
    Dopiero od daty ustalenia okoliczności co do poniesionej przez skarżącego szkody majątkowej i trwałego uszczerbku na zdrowiu zakład ubezpieczeń popadł w opóźnienie ze spełnieniem świadczenia w rozumieniu art. 481 § 1 k.c., wobec czego powstało po jego stronie zobowiązanie uboczne do świadczenia odsetek.

    Uwaga: Teza częściowo nieaktualna

  • Wyrok z dnia 27 marca 2000 r. Sąd Najwyższy III CKN 638/1998
    Przy zastosowaniu przepisu art. 481 § 1 kc trzeba mieć jednak na uwadze, że przy braku oznaczenia terminu świadczenia wiąże on powstanie stanu opóźnienia z wezwaniem do zapłaty (por. art. 455 kc).

  • Wyrok z dnia 29 maja 2000 r. Sąd Najwyższy III CKN 823/1998
    Skoro odszkodowanie wyliczone zostało według cen z daty jego ustalenia, tj. praktycznie wyrokowania (art. 455 i 363 § 2 k.c.), to odsetki należą się dopiero od tej daty, a nie od daty wcześniejszej, np. doręczenia pozwanemu odpisu pozwu, albowiem przyznana kwota odszkodowania uwzględnia zmianę cen w okresie od zaistnienia szkody do daty ustalania odszkodowania, a odsetki spełniają funkcję waloryzacyjną.

  • wyrok SN z dnia 1972.05.03 I CR 57/72 OSP 1973/4/78
    Przy ocenie wymagalności roszczeń w stosunku do PZU z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego miarodajne są przepisy i zasady prawa cywilnego dotyczące odpowiedzalności posiadacza pojazdu i wymagalności roszczeń w stosunku do niego.

  • wyrok SN z dnia 1986.08.18 II CR 187/86 OSNC 1987/11/180
    W sytuacji gdy poszkodowany w wypadku komunikacyjnym nie zgłosił roszczenia do zakładu ubezpieczeń (§ 20 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 listopada 1974 r. w sprawie obowiązkowych ubezpieczeń komunikacyjnych - Dz. U. Nr 46, poz. 274), zakład ubezpieczeń dopuszcza się zwłoki, gdy nie uiszcza świadczenia po upływie 30 dni od doręczenia pozwu i od tej daty należy liczyć odsetki (art. 476 k.c.).

  • wyrok s.apel. w Warszawie z dnia 1995.12.01 I ACr 760/95 OSA 1996/4/17
    Możność korzystania ze środków obrony w procesie cywilnym wynika z prawa strony do merytorycznego zbadania przez sąd powszechny zasadności jej stanowiska co do istoty sporu. Skorzystanie z tego prawa nie uzasadnia poglądu, że działaniem tym strona doprowadziła do zwłoki wykonania zobowiązania, uprawniającej wierzyciela do żądania naprawienia szkody wynikłej ze zwłoki. Zwłoka dłużnika jest kwalifikowanym opóźnieniem w spełnieniu świadczenia, a szkoda wierzyciela powstała na skutek zwłoki spełnienia świadczenia musi pozostawać w normalnym, adekwatnym związku przyczynowym ze zwłoką (art. 361 § 1 k.c.).

  • uchwała SN z dnia 1998.03.19 III CZP 72/97 OSNC 1998/9/133
    Odsetki od takiego odszkodowania, jeżeli przysługuje ono od zakładu ubezpieczeń z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, należy liczyć od pierwszego dnia po upływie terminu wypłaty odszkodowania określonego w § 32 ust. 1 lub 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1992 r. w sprawie ogólnych warunków obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów (Dz. U. Nr 96, poz. 475 ze zm.), chyba że szczególne okoliczności przemawiają za przyjęciem innej daty.

  • wyrok s.apel. w Łodzi z dnia 1995.09.19 I ACr 393/95 OSA 1995/9/66
    Zadośćuczynienie z racji swoich funkcji kompensacyjnych jest świadczeniem, którego wysokość zależna jest od rozmiaru krzywdy oraz warunków i cen obowiązujących w dacie jego zgłoszenia i ustalenia (art. 363 § 2 k.c.). Jeżeli dłużnik nie spełnia świadczenia lub spełnia je jedynie częściowo i określa wysokość zadośćuczynienia według warunków z daty wyrokowania (art. 363 § 2 k.c.) - dla prawidłowego określenia daty początkowej płatności odsetek konieczne jest ustalenie, przy zastosowaniu zasad art. 481 § 1 k.c., jaka część ze zgłoszonych roszczeń była zasadna co do wysokości w dacie ich wymagalności.

Administracja strony: EPC System - Outsorcing IT