Czy odszkodowanie z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych obejmuje również koszt pokolizyjnego badania technicznego? Czy zakład ubezpieczeń może zwrócić kwotę niższą niż poniesiony koszt badania?

Odszkodowanie z ubezpieczenia OC komunikacyjnego obejmuje również koszt dodatkowego badania technicznego, o którym mowa w art. 81 ust. 11 pkt 5 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Koszt badania technicznego jest zwracany odrębnie od kosztów naprawy (nie pomniejsza odszkodowania za naprawę pojazdu).

Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 124, poz. 1151 z późn. zm.)  posiadacz pojazdu mechanicznego jest obowiązany poinformować zakład ubezpieczeń o przeprowadzeniu dodatkowego badania technicznego, o którym mowa w art. 81 ust. 11 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn.zm.). Badanie techniczne uznawane jest jako normalne następstwo szkody i jego koszty pokrywa ubezpieczyciel zarówno w ramach polisy autocasco, jak i OC sprawcy.

Z kolei w art. 36a ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK (Dz. U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.) znajduje się unormowanie stanowiące częściowe powtórzenie powyższego przepisu, w myśl którego odszkodowanie z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych obejmuje również koszt dodatkowego badania technicznego, o którym mowa w art. 81 ust. 11 pkt 5 ustawy - Prawo o ruchu drogowym.

Przywołane regulacje wskazują wyraźnie obowiązek uznania jako normalnego następstwa szkody i pokrycia kosztów tylko jednego z dodatkowych badań technicznych wymienionych w ustawie Prawo o ruchu drogowym, a mianowicie badania, o którym mowa w art. 81 ust. 11 pkt 5, tj. dodatkowego badania technicznego pojazdu, w którym została dokonana naprawa wynikająca ze zdarzenia powodującego odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia w zakresie elementów układu nośnego, hamulcowego lub kierowniczego mających wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego.

W przypadku uczestniczenia pojazdów w wypadkach drogowych Prawo o ruchu drogowym przewiduje jeszcze inne przypadki skutkujące obowiązkiem wykonania dodatkowego badania technicznego. Zgodnie z art. 81 ust. 11 pkt 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, dodatkowemu badaniu technicznemu podlega pojazd skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego: a) w razie uzasadnionego przypuszczenia, że zagraża bezpieczeństwu ruchu lub narusza wymagania ochrony środowiska, b) który uczestniczył w wypadku drogowym, w którym zostały uszkodzone zasadnicze elementy nośne konstrukcji nadwozia, podwozia lub ramy lub noszący ślady uszkodzeń albo którego stan techniczny wskazuje na naruszenie elementów nośnych konstrukcji pojazdu, mogące stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Mimo braku wyraźnego wskazania obowiązku pokrycia takich badań w ww. przepisach ustaw o działalności ubezpieczeniowej oraz o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK koszty tych badań, jeżeli pozostają w normalnym związku przyczynowym ze szkodą również powinny podlegać wyrównaniu przez ubezpieczyciela w ramach ubezpieczenia OC.

W razie wystąpienia z żądaniem zwrotu kosztów powypadkowego badania technicznego w ramach ubezpieczenia OC wskazać należy, że odpowiedzialność ubezpieczyciela (zwłaszcza zaś jej zakres) określają także przepisy kodeksu cywilnego. Zastosowanie znajdzie więc art. 361 § 2 k.c., zgodnie z którym naprawienie szkody obejmuje - w granicach normalnego związku przyczynowego - straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć gdyby mu szkody nie wyrządzono. Koszty, które poszkodowany poniósł z tytułu dodatkowego badania technicznego stanowią stratę rzeczywistą, powodującą zmniejszenie majątku poszkodowanego. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, iż poszkodowanemu przysługuje pełny zwrot kwoty, którą musiał wydać na badania techniczne, w związku z zaistniałym wypadkiem komunikacyjnym.

Opłaty za dodatkowe badanie techniczne są naliczane zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 29 września 2004 r. w sprawie wysokości opłat związanych z prowadzeniem stacji kontroli pojazdów oraz przeprowadzaniem badań technicznych pojazdów (Dz. U. Nr 223, poz. 2261 z późn. zm.). Całkowita opłata za wykonane w pojeździe dodatkowe badanie techniczne pojazdu jest wyliczana przez stacje kontroli pojazdów jako suma opłat z tytułu wykonania poszczególnych czynności wyszczególnionych w tabeli, stanowiącej załącznik do rozporządzenia.

W stanie prawnym istniejącym od dnia 22 września 2009 r. dodatkowe badanie techniczne dotyczy pojazdu, w którym została dokonana naprawa wynikająca ze zdarzenia powodującego odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia w zakresie elementów układu nośnego, hamulcowego lub kierowniczego mających wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Zakres tego badania szczegółowo określa § 3 pkt 10 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 września 2009 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. Nr 155, poz. 1232). Badanie to obejmuje sprawdzenie i ocenę stanu technicznego pojazdu oraz spełnienia warunków technicznych, w sposób określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia (identyfikacja pojazdu, układy hamulcowe, układ kierowniczy, podwozie, zawieszenie i inne) oraz załączniku nr 4 (dodatkowa kontrola układu kierowniczego, dodatkowa kontrola zawieszenia, dodatkowa kontrola ustawienia kół jezdnych), odpowiednio do zakresu naprawy. Tym samym w ramach dodatkowego badania nie jest już przeprowadzany zakres czynności objętych badaniem okresowym.

Reasumując powyższe, zakład ubezpieczeń zobowiązany jest zwrócić koszty powypadkowego badania zarówno w ramach umowy ubezpieczenia OC, jak i AC. Na ubezpieczycielu ciąży obowiązek pokrycia pełnego kosztu badania powypadkowego, wskazanego w art. 81 ust. 11 pkt 5 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, a w przypadku ubezpieczenia OC - także innych badań powypadkowych określonych w art. 81 ust. 11 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, pozostających w granicach normalnego związku przyczynowego ze zdarzeniem wywołującym obowiązek odszkodowawczy.

Odpowiedź na pytanie przygotowała Małgorzata Więcko - Tułowiecka, główny specjalista w BRU. Aktualizacji dokonał Tomasz Młynarski, starszy specjalista w BRU.

Administracja strony: EPC System - Outsorcing IT