Wywróciłam się w sklepie na śliskiej posadzce, gdyż rozlana była w tym miejscu ciecz z jakiegoś produktu spożywczego. Czy sklep za to odpowiada?

W omawianym przypadku prawdopodobnie mamy do czynienia z odpowiedzialnością deliktową właściciela sklepu. Odpowiedzialność ta co do zasady mieści się w standardowym zakresie ubezpieczenia OC podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Podstawą odpowiedzialności jest w danym przypadku wina podmiotu prowadzącego sklep (art. 415 k.c.). Do jej zaistnienia poszkodowany, zgodnie z art. 6 k.c., będzie musiał wykazać, że powstały u niego uszczerbek na zdrowiu jest następstwem zawinionego działania lub jego braku po stronie osoby prowadzącej sklep. Odpowiedzialność ubezpieczyciela jest akcesoryjna (następcza) względem odpowiedzialności podmiotu prowadzącego sklep. Wykazując zatem sprawstwo po stronie właściciela sklepu, doprowadzamy także do ziszczenia się odpowiedzialności ubezpieczyciela za szkodę z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia (odpowiedzialność gwarancyjna zakładu ubezpieczeń).

Podmiot prowadzący działalność gospodarczą charakteryzującą się powszechną dostępnością do usługi danego rodzaju, np. poprzez dostępność do punktów sprzedaży dla znacznej grupy konsumentów, powinien zapewnić odpowiednie warunki utrzymania powierzchni handlowych, tak aby umożliwić w sposób bezpieczny przemieszczenie się konsumentów w ramach tych przestrzeni, bez uszczerbku dla ich zdrowia i życia. Brak staranności w powyższym zakresie, skutkujący szkodą, będzie stanowił podstawę roszczeń  odszkodowawczych. Poszkodowany, chcąc uzyskać odszkodowanie, będzie musiał wykazać winę po stronie podmiotu prowadzącego sklep, np. poprzez udowodnienie, że do szkody doszło na skutek zaniedbania polegającego na braku uprzątnięcia rozlanej na terenie sklepu cieczy. Ponadto, musi również wykazać szkodę oraz jej związek z zawinionym działaniem sprawcy. Pomocne w kwestii dowodowej jest zgromadzenie stosownej dokumentacji związanej z zaistniałym zdarzeniem (np. protokół policji, straży miejskiej) oraz z doznanym rozstrojem zdrowia (np. karta informacyjna leczenia szpitalnego, historia choroby, rachunki za lekarstwa i opatrunki).

Po spełnieniu w/w warunków ubezpieczyciel powinien pozytywnie rozpatrzyć roszczenie i wypłacić odszkodowanie za szkodę na osobie.

Na podstawie artykułów 444 - 447 k.c. poszkodowanemu będą potencjalnie przysługiwać następujące świadczenia:


  • zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę, które jest świadczeniem jednorazowym, pieniężnym i mającym stanowić sposób złagodzenia cierpień fizycznych i psychicznych poszkodowanego (art. 445 k.c. w związku z 444 k.c.);


  • zwrot wszelkich kosztów związanych z wypadkiem, tj. kosztów związanych z leczeniem i rehabilitacją oraz lepszym odżywianiem poszkodowanego, opieką nad poszkodowanym, transportu poszkodowanego i jego bliskich, adaptacji mieszkania stosownie do potrzeb poszkodowanego, a także przygotowania go do wykonywania nowego zawodu (art. 444 § 1 k.c.);


  • renta uzupełniającą, która ma stanowić wyrównanie różnicy w dochodach osiąganych przez poszkodowanego przed wypadkiem w stosunku do dochodów uzyskiwanych przez niego po wypadku (art. 444 § 2 k.c.);


  • jednorazowe odszkodowanie (tzw. kapitalizacja renty), które jest uzasadnione w szczególności gdy poszkodowany w następstwie wypadku stał się inwalidą, a jednorazowe świadczenie umożliwi mu wykonywanie innego zawodu, czy też rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej, przy czym jeżeli poszkodowany korzysta z tego świadczenia traci prawo do renty uzupełniającej (art. 447 k.c.);


  • rentę na zwiększone potrzeby, polegająca na zapewnieniu poszkodowanemu środków potrzebnych do poprawy stanu jego stanu zdrowia po wypadku, a związanych z jego leczeniem i rehabilitacją, lepszym odżywianiem oraz sprawowaną nad nim opieką (art. 444 § 2k.c.);


  • oraz w przypadkach, krótszych okresów niesprawności po wypadku

       skutkujących niemożnością wykonywania pracy (prowadzenia działalności) zwrot utraconych zarobków     (art. 361 k.c.).


Odpowiedź na pytanie przygotował st. specjalista w BRU Cezary Orłowski

Administracja strony: EPC System - Outsorcing IT