Zmiany w Otwartych Funduszach Emerytalnych (OFE)

Przeniesienie środków z otwartego funduszu emerytalnego do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Z dniem 1 lutego 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 6 grudnia 2013 r. 
o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych. Zgodnie z nowymi przepisami nastąpiło przekazanie części środków z otwartego funduszu emerytalnego na subkonto ubezpieczonych w otwartym funduszu emerytalnym. Subkonta zostały założone w roku 2012 w celu przekazywania na nie środków, które dotychczas były przekazywane do otwartego funduszu emerytalnego. Przypomnijmy, iż w związku z obniżeniem składki przekazywanej do funduszu, pozostała część ewidencjonowana jest na specjalnie w tym celu utworzonym subkoncie w Funduszu Ubezpieczeń Społecznych zarządzanym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Subkonta te są wydzielone od pozostałych środków ewidencjonowanych w ZUS i podlegają podobnym uregulowaniom dotyczącym dziedziczenia co środki gromadzone w OFE.

Przekazanie środków z OFE do ZUS

W dniu 3 lutego 2014 r. otwarty fundusz emerytalny umorzył 51,5% jednostek rozrachunkowych zapisanych na rachunku każdego członka otwartego funduszu emerytalnego na dzień 31 stycznia 2014 r. Umorzone środki zostały przekazane do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych gdzie środki zostały zaewidencjonowane na subkoncie ubezpieczonego w Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przenoszone aktywa odzwierciedlają udział każdego członka funduszu w środkach zainwestowanych w  o wartości odpowiadającej sumie wartości umorzonych jednostek rozrachunkowych. Przekazane zostały więc do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych środki dotąd zainwestowane w obligacje i bony emitowane przez Skarb Państwa, obligacje emitowane przez Bank Gospodarstwa Krajowego na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, gwarantowane przez Skarb Państwa, inne papiery wartościowe opiewające na świadczenia pieniężne, gwarantowane lub poręczane przez Skarb Państwa, środki pieniężne denominowane w walucie polskiej.

W przypadku osób, którym otwarty fundusz emerytalny otworzył rachunek aby przekazać na niego środki wynikające z podziału w związku z rozwodem lub śmiercią małżonka, który posiadał rachunek w otwartym funduszu emerytalnym i dla których do dnia 3 lutego 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie prowadzi konta Zakład Ubezpieczeń Społecznych zakłada także subkonto. Na subkonto zostanie przekazana równowartość 51,5% środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym.

Decyzja o dalszym przekazywaniu składki do OFE

W okresie od dnia 1 kwietnia do dnia 31 lipca 2014 r. członek otwartego funduszu emerytalnego może złożyć w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych pisemnie lub w formie dokumentu elektronicznego – uwierzytelnionego z wykorzystaniem kwalifikowanego certyfikatu, profilu zaufanego ePUAP, lub innych technologii umożliwiających identyfikację, zgodne ze wzorem oświadczenie o przekazywaniu do otwartego funduszu emerytalnego składki emerytalnej. Pierwszą składka odprowadzana zgodnie z oświadczeniem, będzie składka należna za lipiec 2014 r. W przypadku gdyby ubezpieczony nie złożył powyższego oświadczenia, wówczas składka do otwartego funduszu emerytalnego nie będzie i w całości będzie ewidencjonowana na subkoncie w Zakładzie ubezpieczeń Społecznych. Oświadczenie to ma formę określoną Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2014 r. w sprawie określenia wzoru oświadczenia członka otwartego funduszu emerytalnego o przekazywaniu składki do otwartego funduszu emerytalnego oraz o zapoznaniu się z informacją dotyczącą powszechnego systemu emerytalnego oraz informacją dotyczącą otwartych funduszy emerytalnych. Oświadczenie to zawiera informację o decyzji ubezpieczonego co do dalszego przekazywania składki do otwartego funduszu emerytalnego oraz o zapoznaniu się z przygotowaną przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych informacją dotyczącą powszechnego systemu emerytalnego oraz         informacją dotyczącą poszczególnych otwartych funduszy emerytalnych.

Treść i wzór oświadczenia znajduje się w poniższym linku: http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/2014/140/1

Decyzja o dalszym przekazywaniu składki do otwartego funduszu emerytalnego lub przekazywaniu całości składki na subkonto w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych nie jest decyzją ostateczną i może podlegać zmianie. Począwszy od 2016 r., co cztery lata, w okresie od dnia 1 kwietnia do dnia 31 lipca, członek otwartego funduszu emerytalnego lub osoba, której Zakład Ubezpieczeń Społecznych ewidencjonuje składkę na subkoncie, może złożyć do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pisemnie lub w formie dokumentu elektronicznego uwierzytelnionego z wykorzystaniem kwalifikowanego certyfikatu, profilu zaufanego ePUAP lub innych technologii umożliwiających identyfikację przez system teleinformatyczny udostępniony bezpłatnie przez Zakład, zgodne ze wzorem oświadczenie o przekazywaniu do otwartego funduszu emerytalnego składki; zewidencjonowaniu składki na subkoncie począwszy od składki opłaconej za miesiąc, w którym złożono wniosek.

Przekazywanie środków z OFE do ZUS w związku ze zbliżającym się osiągnięciem wiekiem emerytalnym

W związku ze zbliżaniem się ubezpieczonego do wieku emerytalnego, otwarty fundusz emerytalny umarza jednostki rozrachunkowe pozostające na rachunku członka otwartego funduszu emerytalnego po poinformowaniu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych o obowiązku przekazania środków zgromadzonych na rachunku członka otwartego funduszu emerytalnego na fundusz emerytalny Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z ukończeniem przez ubezpieczonych, którzy w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy byli w wieku niższym o mniej niż 10 lat od wieku emerytalnego. Każdego miesiąca umorzeniu podlega liczba jednostek rozrachunkowych będących ilorazem liczby jednostek rozrachunkowych zgromadzonych na rachunku członka otwartego funduszu emerytalnego i wyrażonej w miesiącach różnicy pomiędzy wiekiem emerytalnym a wiekiem członka otwartego funduszu emerytalnego w dniu dokonywania umorzenia. Kwota wynikająca z umorzonych jednostek jest ewidencjonowana na subkoncie w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Przystąpienie do OFE, składka, opłata

Zmianie uległy zasady przystępowania do otwartego funduszu emerytalnego. Dotychczas było to obowiązkiem każdej osoby urodzonej po 31 grudnia 1968 r. objętej ubezpieczeniem emerytalnym.  W przypadku nieprzystąpienia do funduszu, dokonywane było losowanie funduszu, do którego miała przystąpić osoba ubezpieczona, Obecnie, nie później niż w terminie 4 miesięcy, licząc od objęcia ubezpieczeniem emerytalnym, ubezpieczony może zawrzeć umowę
z otwartym funduszem emerytalnym. Zakład odprowadza wówczas do wybranego przez ubezpieczonego otwartego funduszu emerytalnego składkę emerytalną, poczynając od składki opłaconej za miesiąc, w którym Zakład Ubezpieczeń Społecznych otrzymał od otwartego funduszu emerytalnego zawiadomienie o zawarciu umowy.

Zmianie uległa także wysokość składki przekazywanej do otwartego funduszu emerytalnego. W przypadku odprowadzania składki do otwartego funduszu emerytalnego część składki na ubezpieczenie emerytalne wynosząca 2,92% podstawy wymiaru składki jest odprowadzana przez Zakład do wybranego przez ubezpieczonego otwartego funduszu emerytalnego, natomiast   4,38% podstawy wymiaru składki jest ewidencjonowana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na subkoncie.

Otwarty fundusz emerytalny może teraz pobierać opłaty wyłącznie w formie potrącenia określonej procentowo kwoty z wpłacanych składek, nie większej niż 1,75%, z tym że potrącenia dokonuje się przed przeliczeniem składek na jednostki rozrachunkowe.

Dziedziczenie środków zgromadzonych w OFE i na subkoncie

Dziedziczenie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym nie wymaga uległo zmianie. Natomiast w związku z przekazaniem środków z OFE na subkonto w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wymaga dodatkowych wyjaśnień.

Zwaloryzowane kwoty składek, środków i odsetek za zwłokę, zewidencjonowane na subkoncie, podlegają podziałowi w razie rozwodu, unieważnienia małżeństwa albo w przypadku śmierci osoby, dla której Zakład Ubezpieczeń Społecznych prowadzi subkonto, na zasadach określonych w przepisach o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, dotyczących podziału środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym w razie rozwodu, unieważnienia małżeństwa albo śmierci.

W przypadku gdy małżonek osoby zmarłej, dla której Zakład Ubezpieczeń Społecznych  prowadzi subkonto, nabywa prawo do środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym jako osoba uprawniona wskazana przez zmarłego albo jako jego spadkobierca, przypadającą mu w wyniku podziału część składek zewidencjonowanych na subkoncie ewidencjonuje się na jego subkoncie, jeżeli zażąda przekazania środków zmarłego zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym na jego rachunek w otwartym funduszu emerytalnym.

W przypadku osób będących członkami otwartego funduszu emerytalnego, otwarty fundusz emerytalny jest obowiązany zawiadomić Zakład Ubezpieczeń Społecznych o osobach, na rzecz których nastąpił podział środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym w razie rozwodu, unieważnienia małżeństwa albo śmierci osoby, dla której Zakład Ubezpieczeń Społecznych prowadzi subkonto, oraz o ich udziale w tych środkach, w terminie 14 dni od dnia dokonania tego podziału.

Dane dotyczące osób, o których mowa w ust. 5, obejmują imię i nazwisko, numer PESEL i numer NIP, o ile osoby mają obowiązek posługiwania się tym numerem na podstawie przepisów o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, oraz adres i miejsce zamieszkania.

W terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia Zakład Ubezpieczeń Społecznych część składek przypadających małżonkowi w wyniku podziału składek zewidencjonowanych na subkoncie ewidencjonuje na subkoncie tego małżonka jako składki, odpowiednio na dzień ustania wspólności majątkowej albo dzień śmierci ubezpieczonego, a część składek przypadających uprawnionym w wyniku podziału składek zewidencjonowanych na subkoncie wypłaca bezpośrednio tym uprawnionym w takiej formie, w jakiej następuje wypłata w otwartym funduszu emerytalnym.

Osobie, której Zakład Ubezpieczeń Społecznych założył subkonto, jest dokonywana jednorazowa wypłata składek zewidencjonowanych na subkoncie, w przypadku gdy otwarty fundusz emerytalny dokonał tej osobie jednorazowej wypłaty środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, na podstawie art. 129a ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych. Otwarty fundusz emerytalny jest obowiązany zawiadomić Zakład Ubezpieczeń Społecznych  o dokonaniu jednorazowej wypłaty środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym w terminie 14 dni od dnia dokonania tej wypłaty. Zakład dokonuje jednorazowej wypłaty składek zewidencjonowanych na subkoncie w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia. Powyższe zasady wypłaty stosuje się odpowiednio w przypadku ustania wspólności majątkowej w czasie trwania małżeństwa albo umownego wyłączenia lub ograniczenia wspólności ustawowej między osobą, dla której Zakład prowadzi subkonto, a jej małżonkiem.

Podsumowanie

 

Zmiany w przepisach dotyczących przekazywania składek do otwartych funduszu emerytalnych nie oznaczają ich likwidacji. Należy podkreślić, iż przekazanie części środków z OFE na subkonto, a następnie brak złożenia oświadczenia o dalszym przekazywaniu składek do OFE nie powoduje, że ubezpieczony przestaje być członkiem otwartego funduszu emerytalnego. Decyzja o nieprzekazywaniu lub przekazywaniu składek do funduszu emerytalnego może być zmieniana raz na cztery lata. Oświadczenie takie będzie składane zawsze między 1 kwietnia a 31 lipca. Natomiast osoby dopiero rozpoczynające pracę nie muszą, choć mogą, przystępować do funduszu emerytalnego. Warte podkreślenia tez jest, iż dziedziczenie środków przekazanych na subkonto w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych odbywa się na podobnych zasadach jak dziedziczenie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym.

Administracja strony: EPC System - Outsorcing IT